Харакатлар стратегиясидан тест

Электрон кутубхона

Қонунчилик базаси

Халкаро лойихалар

Тарих-география факультети

           ФАКУЛЬТЕТ ТАРИХИ

1943 йили институтда Тарих факультети ташкил этилиб, С.А.Фишер факультет декани лавозимига тайинланди . 1944-1945 ўқув йилида тарих, қорақалпоқ тили ва адабиёти бўлимлари бириктирилиб, Тарих-филология номи билан аталди. К.Омаров, Р.Тимашева, Н.Асфандияров ва Р.Қалбаевалар мазкур факультет декани сифатида фаолият олиб бордилар. 1957 йили март ойидан бошлаб Тарих-филология факультети таркибига Рус-тили ва адабиёти факультети қўшилди ва унга П.И.Сенин декан қилиб тайинланди.

1948 йил Тарих факультети тамомлаган 10 битирувчидан 4 нафари тегишли кафедраларга ўқитувчи лавозимига ишга қолдирилди. 1955-1956 ўқув йилларида факультетда т.ф.н. Л.С.Толстова фаолият юритиб, қорақалпоқ халқи этнографияси, тарихи, Хоразм ва Фарғона водийси қорақалпоқлари турмуши ва маданияти ҳақида монографик тадқиқотлар яратди.

Институтнинг Тарих факультетида таълим олган ва меҳнат қилган, қолаверса, эл-юрт равнақи йўлида фидойи хизмат қилган Ўзбекистон Қаҳрамони археолог олим Ғ.Хўжаниязов, академик С.Камалов, К.Рзаев, Т.Изимбетов, Қ.Сарибаев, Ш.Бабашев, Ж.Уббиниязов, А.Казибеков, Ш.Палўанов, К.Сметуллаев, Қ.Камалов, К.Худайбергенов, М.Бердимуратов, Ғ.Убайдуллаев, А.Юсупов, М.Алиева, Р.Қосбергенов, Ў.Шалекенов, А.Бекбасов, А.Абутов, А.Төреев, А.Төребеков, А.Гайповалар илм-фан ва таълим-тарбия соҳаларида ибратли ишларни амалга оширганликларини алоҳида таъкидлаш лозим.

1996 йилдан бошлаб Тарих-география факультети қайта ташкил этилди. 1996-2006 йилларда факультетга профессор Б.Шамамбетов, доцентлар: Я.Абдуллаева, С.Садиқов, М.Сарибаевлар раҳбарлик қилдилар. 2007 йилдан 2017 йилгача Тарих факультетини т.ф.д. Я.Абдуллаева бошқарди. 2017-2018 ўқув йилида Тарих факультети Тарих-география факультети этиб қайта ташкил этилди. Ҳозирги вақтда факультетге фалсафа фанлари номзоди Э.Асаматдинов раҳбарлик этмоқда. Бугунги кунда жамоада 1 академик, 6 фан доктори, профессорлар, 17 фан номзоди доцентлар, 22 катта ўқитувчи 31 ассистент-ўқитувчилар мавжуд бўлиб, илмий салоҳияти 31,2% ни ташкил қилади.

Факультетда, асосан, Тарих ўқитиш методикаси, География ўқитиш методикаси ҳамда Миллий ғоя, маънавият асослари ва ҳуқуқ таълими бакалавр таълим йўналишлари бўйича бакалаврлар тайёрланади. 2017-2018 ўқув йили бўйича факультет талабалари сони 620 нафарни ташкил қилиб, улардан 102 нафар иқтидорли талабалар «Ёш археолог», «Ёш тарихчи», «Ёш ҳуқуқшунос», «Ёш идеолог», «Ёш иқтисодчи» «Ёш философ», «Ёш география» фан тўгаракларига жалб қилинган ҳолда қўшимча жадвал асосида ўқитилмоқда.

2013-2014 ўқув йилида «География ўқитиш методикаси» 4-курс талабаси Қ.Узакбаев Улуғбек номидаги давлат стипендияси, 2015-2016 ўқув йилида «Тарих ўқитиш методикаси» 4-курс талабаси С.Омаров Навоий номидаги давлат стипендияси, 2016-2017 ўқув йилида «Тарих ўқитиш методикаси» 2-курс талабаси А.Абдуллаева Ажиниёз номидаги стипендия ва Камолот стипендияси, 2017-2018 ўқув йилида «Миллий ғоя, маънавият асослари ва ҳуқуқ таълими» 3-курс талабаси Д.Фармонов Ажиниёз номидаги стипендия совриндори бўлди.

Факультетнинг компьютер технологиялари билан таъминланган Ахборот-ресурс марказида Тарих ўқитиш методикаси, Миллий ғоя: маънавият асослари ва ҳуқуқ таълими, География ўқитиш методикаси ҳамда Ижтимоий фанлар кафедралари томонидан тайёрланган маъруза матнларининг электрон версиялари мавжуд бўлиб, электрон кутубхона интернет тармоғига уланган.

Бугунги кунда факультет таркибидаги Миллий ғоя: маънавият асослари ва ҳуқуқ таълими кафедрасига фал.ф.н., А.Ембергенов, Тарих ўқитиш методикаси кафедрасига т.ф.н., доц. А.Сарибаев, Ижтимоий фанлар кафедрасига т.ф.д. доцент Я.Абдуллаева, География ўқитиш методикаси кафедрасига п.ф.н. доцент Р.Гаиповалар раҳбарлик қилмоқда.

Факультет декани


Асамаддинов Эргаш Алламбергенович

Туғилган йили:  29.05.1967

Туғилган жойи: Қорақалпоғистон Республикаси, Хўжайли тумани
Миллати: ўзбек
Партиявийлиги: Ўзбекистон либерал демократик партия аъзоси
Тамомлаган: 1991 й. Нукус давлат педагогика институти (кундузги)

Маълумоти бўйича мутахассислиги: филолог, ўзбек тили ва адабиёти ўқитувчиси
Илмий даражаси: фалсафа фанлари номзоди
Илмий унвони: доцент


МЕҲНАТ ФАОЛИЯТИ

1991-1993 йй.-Нукус давлат педагогика институти ўзбек тили ва адабиёти кафедраси катта лаборанти
1993-1994 йй.-Нукус давлат педагогика институти ўқув бўлими диспетчери
1994-1996 йй.-Нукус давлат педагогика институти сиёсатшунослик кафедраси ўқитувчиси
1996-1999 йй.-Тошкент давлат педагогика университети аспиранти
1999-1999 йй.-Нукус давлат педагогика институти тарих-ҳуқуқшунослик факультети декани маънавият  ва маърифат ишлари бўйича биринчи ўринбосари"Сиёсатшунослик, маънавият ва маърифат" кафедраси катта ўқитувчиси
1999-2001 йй.-Нукус давлат педагогика институти "Сиёсатшунослик, маънавият ва маърифат" кафедраси  катта ўқитувчиси
2001-2004 йй.-Нукус давлат педагогика институти "Ички назорат ва мониторинг" бўлими бошлиғи,  "Сиёсатшунослик, маънавият ва маърифат" кафедраси катта ўқитувчиси
2004-2005 йй.-Қорақалпоғистон Республикаси Жўқорғи Кенгеси Котибиятининг ташкилий бўлими катта  референти
2005-2005 йй.-Қорақалпоғистон Республикаси Жўқорғи Кенгеси Котибиятининг ташкилий-назорат бўлими  катта референти
2005-2010 йй.-Қорақалпоғистон Республикаси Жўқорғи Кенгеси Аппарати ташкилий-назорат бўлими  бошлиғнинг ўринбосари
2010-2012 йй.-Қорақалпоғистон Республикаси Вазирлар Кенгаши Ташкилий-назорат гуруҳи раҳбари
2012-2015 йй.-Хўжайли тумани Халқ таълими муассасаларини методик таъминлаш ва ташкил этиш бўлими  мудири
2015-2016 йй.-Нукус давлат педагогика институти ижтимоий фанлар кафедраси катта ўқитувчиси
2016-2017 йй.-Нукус давлат педагогика институти ижтимоий фанлар кафедраси мудири вазифасин  вақтинча бажарувчиси
2017-2017 йй.-Нукус давлат педагогика институти ижтимоий фанлар кафедраси мудири
2017 й.- ҳ.в. -Нукус давлат педагогика институтининг тарих-география факультети декани

ТАРИХ ЎҚИТИШ МЕТОДИКАСИ КАФЕДРАСИ

Йўналишнинг фан ва таълим соҳасидаги ўрни 5110600 - Ta рих ўқитиш методикаси умумий ўрта таълим мактаблари , a кадемик лицей ва касб-ҳунар коллежлари учун , тарих бўйича ўқитувчи тайёрлаш борасида фойдаланадиган фанлар , педагогик меҳнат қуроллари, усуллари, методларининг йиғиндисидан иборат бўлган таълим йўналиши бўлиб ҳисобланади.

Касбий хизмат кўрсатиш турлари 5110600-Тарих ўқитиш методикаси йўналиши бўйича бакалавр ўзининг психологик-педагогик, умумий касбий ва мутахассис тайёргарлигига мос қуйидаги хизмат турларини бажариши мумкин – ўқитувчилик: Умумий таълим мактабларида, академик лицейлар ва касб ҳунар коллежларида тарих ўқитувчиси сифатида ишлаш; - тарбиявий: мактабдан ташқари муассасаларда ишлаш; - ўқув услубий: Шу йўналиш бўйича таълимни амалга оширувчи вазирликлар, унинг тармоқ йўналишлари ва бўлимларидаги методик бўлимларида ишлаш.

Касбий адаптацияси мумкинчиликлари 5110600-Тарих ўқитиш методикаси йўналиши бўйича бакалавр қуйидаги касбга хос хизмат турларига мослашуви мумкин: - тарих музейларида: экскурсовод, сақловчи лавозимларида. – кутубхоналарда; адабиётлар бўйича маълумотлар тўпловчи ходим.

Ҳозирги вақтда тарих ўқитиш методикаси к афедра сид а жами 25 профессор-ўқитувчи, шундан 4 фан доктор и, 4 фан номзоди, 6 катта ўқитувчи ва 11 ассистент-ўқитувчилар таълабаларга таълим-тарбия бериб келмоқда.

1934-йил Қорақалпоғистонда юқори ўқув ўрни–пединститутнинг ташкил қилиниши билан гуманитар фанларни, шунинг ичида, тарих фанини ўқитиш ҳам йўлга қўйилди. 1937-1938 ўқув йилида пединститутда Тарих атамаси билан очилган кафедра ўз ишини бошлади.

1937-1938 ўқув йилида пединститутда Тарих илми кафедрасида дастлаб А.Тетюшев мудир бўлди. 1939 йил 19-декабрда кафедра бошлиғи вазифасига Я.Досумов тастиқанди. 1942-1943-ўқув йилдан бошлаб Тарих кафедраси мудири лавозимида С.Омаров кейин Е.Дилмухаммедовлар фаолият олиб борди.

1945-йил 1-мартдан бошлаб, пединститута Тарих кафедраси қайта тузилиб, унга шу вақтлари З.Биккулова, Т.Бекимбетов ва Т.Чигатаевлар раҳбарлик қилди. 1946-1947-ўқув йилида Қорақалпоқ давлат бирлашган педагогик ва ўқитувчилар институтида тарих бўйича икки кафедра янгидан ташкил қилинди: Умумий тарих кафедраси институт директори Т.Бекимбетов ва Тарих кафедраси тарих фанлари номзоди Я.Досумов кафедра мудири лавозимида фаолият олиб борди.

1951-1952-ўқув йилидан бошлаб Умумий тарих кафедрасига П.Шмачков, Тарих кафедрасига А.Савицкий (1956-1957-ўқув йилидан бошлаб Л.Розенштейн) раҳбарлик қилди. 1973-йилдан бошлаб Умумий тарих кафедрасида Қ.Сарыбаев ва Тарих кафедрасида Ж.Арзыхановлар кафедра мудири лавозимида фаолият олиб борди.

1990-йили Нукус давлат педагогика институти янгидан ташкил қилинганидан кейин Қорақалпоқ тили ва адабиёти факультети таркибида тарих фанидан ўқитувчиларни тайёрлаш ишлари давом эттирилди ва шу мутахассислик бўйича ёш кадрларни тайёрлаш бошланди. 1991-1992-ўқув йилида Тарих-география кафедраси тузилди ва унга тарих фанлари номзоди Ж.Үббиниязов раҳбарлик қилди.

1993-йил 1-октябрда Тарих-география кафедраси иккига бўлиниб, Тарих кафедраси қайта ташкил қилинди. 1994-1995-ўқув йилида Тарих кафедраси бошлиғи лавозимида Б.Шамамбетов фаолият олиб борган бўлса, 1995-йилдан М.Мамбетуллаев раҳбарлик қилди. 1995-1996-ўқув йилида тарих мутахассислигини тайёрловчи янги икки кафедра – Жаҳон тарихи ва Ўзбекистон тарихи кафедралари ташкил қилинди. Жаҳон тарихи кафедрасини М.Мамбетуллаев ва Ўзбекистон ва Қорақалпоғистон халқлари тарихи кафедрасига М.Тлеўмуратов кафедра мудири лавозимида фаолият олиб борди. 2002-2005-йилларда Ўзбекистон ва Қорақалпоғистон халқлари тарихи кафедрасига Р.Ахметшин раҳбарлик қилди.

2005-йил август ойида Тарих-география факультети таркибидаги Жаҳон тарихи ва Ўзбекистон ва Қорақалпоғистон халқлари тарихи кафедралари Тарих кафедрасига бириктирилди. Кафедра мудири лавозимида М.Мамбетуллаев тайинланди. 2009-йилдан бошлаб Тарих кафедрасини А.Сарыбаев бошқариб келмоқда.

ГЕОГРАФИЯ ЎҚИТИШ МЕТОДИКАСИ КАФЕДРАСИ

Қорақалпоғистон Республикасинда таълим-тарбия берувчи олий педагогик таълим муассасаси очилишига мос географик билим бериш масаласи кун тартибига кўйилди ва ўз ечимини топди.

1953-1954 ўқув йилида табиятшунослик-география факультети таркибида география кадрларини тайёрлашни етилиштириш мақсадидп географ мутахассислар тайёрлаш бўлими очилиб, унга дастлаб Т.Ф. Нигай раҳбарлик қилди, кейин 1954-йили география-кимё кафедрасы алоҳида ажралди, ўнга кимё фанлари докторы, профессор П.З. Фишер раҳбарлик қилди.

Шу даврлардан бошлаб педагогик институтнинг структурасида географик олий билим берадиган таълим марказининг тамал тоши қуйилди ва география кафедрасининг дастлабки мудири қилиб доцент Н.А. Бем тасдиқланади. Янгидан ташкиллаштирилган география кафедрасида Т.Ф. Нигай, Е. Умурбаев, Қ. Уразовлар иш бошлади. Шунингдек, А.Т. Турдыметов, М. Барлыбаев, география фанлари номзоди, профессор Ж. Матмуратов, география фанлари номзоди, доцент А.Б. Бекбулатов, А.Т. Тилеўбергенов, геология-минерология фанлари номзоди Ж. Ибрагимов, геолог Қ. Уразовларни такидлаш ўринли.

Педагогик институт таркибида олий тоифали географ кадрлар тайёрлаш, илимий-тадқиқот ишларини ташкиллаштириш ва ўнинг самарадорлигини орттиришга фаол қатнашган кафедранинг профессор-ўқитувчилари Ж.Матмуратов (1963-1976) ва доцент А.Бекбулатов, Қ.Оразов, Е.Умурбаев, А.Турдаметов, Ж.Ибрагимов, А.Тилеўбергеновларнинг номларини алоҳида такидлаш ўринли.

Шу даврдан бошлаб Қорақалпоқ давлат педагогик институтида олий квалификацияли географ мутахассислар тайёрлашнинг тамал тоши кўйилди ва аҳоли миллатларининг ўғил-қизлари ҳисобидан республиканинг халқ-хўжалиги соҳалари учун географ мутахассислар тайёрлаш бошланди.

Педагогик институт таркибида олий квалификацияли географ мутахассислар тайёрлаш, илмий-тадқиқот ишларини ташкиллаштириш ва ўнинг самарадорлигини орттиришга фаол қатнашган кафедранинг аввалги мудирларидан профессор Ж. Матмуратовтың (1963-1976) ва доцент А.Бекбулатовларнинг ролини алоҳида айтиб ўтиш ўринли. Ўлар ўзларининг илмий педагогик ўмрининг қоқ ярмини кадрлар тайёрлаш, олий ўқув юртлари учун қўлланмалар яратиш, методик қўлланмалар ва кўрсатмалар, шунингдек илмий-монографик ишларни тайёрлашга бағишлади.

Педагогик институт 1990-йили алоҳида янгидан оила пайдо бўлгандан кейин Нукус давлат педагогик институти деб номланиб, 1993-йилнинг сентябрь ойидан бошлаб тарих-география бўлимида алоҳида география кафедраси ажралиб ўнга г.ф.н доцент. Ж. Жалғасбаев (1993-1996) мудирлик қилди. Кафедрада ўқитувчилардан доцент Қ.Даўлетова, Р.Гайпова, Г.Утепова, А.Қурбаниязов ва Ж.Абдирамановлар фаолият бошлади. Шу пайтнинг ўзида кафедра ўқитувчилари бирнечта монографик ишларнинг, методик қўлланмаларнинг, илмий мақолаларнинг муаллифлари бўлди.

1997-йилдан география кафедрасини г.ф.д., проф. Е.К.Умаров, 2003-йилдан г.ф.н. доц. А. Қурбаниязовлар мудирлик қилди. 2008-йилдан бошлаб ҳозиргача география кафедрасини п.и.к., доц.Р.Гайпова бошқариб келмоқда. Кафедрада ҳозирда 1 фан доктори, 4 фан номзоди ва доцентлар, 5 катта ўқитувчи ва 3 ассистент ўқитувчилар фаолият кўрсатиб келмоқда.

«МИЛЛИЙ ҒОЯ, МАЪНАВИЯТ АСОСЛАРИ ВА ҲУҚУҚ ТАЪЛИМИ» КАФЕДРАСИ

Кафедра 2005-2006 ўқув йилида «Миллий истиқлол ғояси, ҳуқуқ ва маънавият асослари» номи билан аталиб, 2009 йилдан бошлаб «Миллий ғоя, маънавият асослари ва ҳуқуқ таълими» номи билан аталади. Кафедрада педагог-ходимлар сони-27, шундан асосий штаттагилар-26, 0,5 ставкада-1 ҳодим ишламоқда. Кафедрада: 1 фан доктори, 3 фан номзоди, 2 доцент, 7 катта ўқитувчилар, 16 ассистент ўқитувчилар фаолият юритмоқда.

«Миллий истиқлол ғояси, ҳуқуқ ва маънавият асослари» кафедраси 2005 йили августда олий ўқув юртлари тузилишини такомиллаштириш мақсадида Сиёсатшунослик ва маънавият асослари, Ўзбекистонда демократик жамият куриш назарияси ва амалиёти, Ҳуқуқшунослик кафедралари асосида қайта ташкиллаштирилди.

«Миллий истиқлол ғояси, ҳуқуқ ва маънавият асослари» кафедраси 2005 йили 9 августда ташкиллаштирилди ва уни академик Ж.Базарбаев бошқарди. 2015 йил 28 январдан бошлаб кафедра мудири лавозимида ф.и.к. А.Ембергенов фаолият юритмоқда.